Een collectorveld is een kunstgrasveld waarmee warmte wordt gewonnen uit zoninstraling en de opwarming van het veld. Onder het kunstgras ligt een netwerk van leidingen of collectoren met vloeistof. Deze vloeistof warmt op door de hitte van het kunstgras en kan vervolgens worden gebruikt als duurzame warmtebron.
De warmte kan direct worden ingezet of tijdelijk worden opgeslagen in de bodem, bijvoorbeeld via warmte-koudeopslag (WKO). Met een warmtepomp kan de temperatuur verder worden verhoogd, zodat de warmte bruikbaar wordt voor bijvoorbeeld clubgebouwen, scholen, zwembaden, sporthallen of woningen in de buurt.
Collectorvelden maken dubbel ruimtegebruik mogelijk. Het sportveld blijft beschikbaar voor sport, maar wordt tegelijk onderdeel van de lokale warmtevoorziening. Dat is vooral interessant in gebieden met veel warmtevraag, zoals sportparken, zwembaden, scholenclusters of woonwijken. Daarnaast warmen kunstgrasvelden op warme dagen sterk op. Een collectorveld benut deze warmte niet alleen als energiebron, maar draagt tegelijk bij aan verkoeling van het veld. Daardoor kan het systeem ook helpen tegen hittestress en het speelcomfort verbeteren.
Erkende maatregel
Een collectorveld staat niet op de Erkende Maatregelenlijst energiebesparing (EML). Het is dus geen erkende energiebesparende maatregel die op basis van de EML verplicht kan zijn voor organisaties met een energiebesparingsplicht.
Verwacht resultaat
Collectorvelden dragen bij aan betere benutting van bestaande ruimte, verduurzaming van sportaccommodaties en omliggende gebouwen, verkoeling van kunstgrasvelden op warme dagen, minder hittestress voor sporters, ondersteuning van lokale warmtenetten en gebiedsgerichte verduurzaming. Daarnaast wordt minder gasverbruik en minder CO2-uitstoot verwacht. Een collectorveld ter grootte van een voetbalveld kan naar schatting zo'n 150.000 tot 300.000 m³ gas per jaar besparen. Dat staat ongeveer gelijk aan het gasverbruik van 150 tot 300 huishoudens, afhankelijk van het woningtype en het daadwerkelijke gebruik.
De terugverdientijd is afhankelijk van de lokale situatie en is vooraf lastig exact te voorspellen. Belangrijke factoren zijn onder meer de warmtevraag in de omgeving, de afstand tot afnemers, de aanwezigheid van een warmtenet of WKO, de gekozen installatie en de beschikbare subsidies. Ook de kosten voor een collectorveld verschillen. Voor een volledig nieuw kunstgrasveld mét collectorinstallatie, warmtepomp, WKO en distributie-infrastructuur zijn de kosten grofweg €1,5 tot €3,5 miljoen. Het ombouwen van een bestaand kunstgrasveld naar collectorveld kost daarentegen een stuk minder, €300.000 tot €500.000. Dit is wel exclusief de installaties voor warmteontsluiting en aansluiting op afnemers.
Praktijkervaring
In Den Haag is in 2026 gestart met de aanleg van een collectorveld onder kunstgrasvelden in Moerwijk. De opgewekte warmte moet worden gebruikt voor drie basisscholen en een kinderdagverblijf. Volgens de gemeente is dit het eerste collectorveld in Den Haag.
In Eindhoven is in 2023 op Sportpark Strijp een collectorveld gerealiseerd als duurzame bron voor een collectief warmtenet in de wijk ’t Ven-Lievendaal. Het veld wordt ingezet om warmte op te wekken voor de verduurzaming van woningen in de omgeving.
Tips voor gebruik
- Onderzoek eerst of er voldoende warmtevraag in de directe omgeving is.
- Stem de planning af op natuurlijke vervangingsmomenten van het kunstgrasveld.
- Betrek sport, vastgoed, duurzaamheid, financiën, inkoop en gebiedsontwikkeling vanaf het begin.
- Onderzoek of aansluiting op een bestaand of toekomstig warmtenet mogelijk is.
- Combineer het collectorveld bij voorkeur met WKO of een andere vorm van warmteopslag.
- Houd rekening met extra kosten voor warmtepomp, opslag, leidingwerk en aansluiting op afnemers.
- Reken niet alleen op financiële terugverdientijd, maar neem ook CO2-reductie, klimaatadaptatie en comfort mee.
- Onderzoek vooraf welke subsidies beschikbaar zijn. Maak duidelijke afspraken over eigendom, beheer, onderhoud en energielevering.
- Laat het ontwerp en de businesscase uitwerken door partijen met ervaring in warmte-infrastructuur en sportvelden.
- Monitor de opbrengst, het energiegebruik en de prestaties van het systeem na oplevering.
|
Deel je ervaring!
Via onderstaande reactieknop kun je aanvullen of reageren. Niet vergeten op te slaan.
Heb je ervaring met deze of andere maatregelen? Bekijk onze lijst en deel je ervaring. Samen worden we wijzer. |
Image
|
Meer informatie
- Netwerk: Sportieve vastgoedmanagers
- Bericht: Collectorvelden: de investering waard? (Bouwstenen, 2026)
- Webinfo: Uitleg over werking (Bouwend Nederland)
- Webinfo: Uitleg over werking (Sandse United)
- Webinfo: De opbrengst van Zwolle (Fieldmanager, 2022)
- Raadsbrief: Herinrichting sportpark Herungerberg – collectorveld (Venlo, 2025)
- Webinfo: Top 10 FAQ Collectorvelden (Kenniscentrum Sport & Bewegen, VSG, VNG, NPLW)
- Website: waterbuffering op 90 graden (E-Silo, 2026)